REGULATORY AND LEGAL FRAMEWORK OF MATERIAL SUPPORT FOR EDUCATIONAL WORKERS IN THE SECOND POLISH REPUBLIC (1919–1920)
DOI:
https://doi.org/10.32782/2307-7778/2025.2.7Keywords:
Second Polish Republic, post-war period, regulatory and legal framework, material support, educational workers, pensions and allowances, high-cost-of-living allowances, extraordinary bonusesAbstract
The purpose of the article is to analyze the regulatory and legal framework of material support for educational workers in the Second Polish Republic during 1919–1920, to identify the main legislative acts and their amendments, to examine the mechanisms for the payment of pensions, allowances, and extraordinary bonuses, and to assess the impact of these legal decisions on the social status and material well-being of the teaching staff in the post-war period. The research methodology is based on a comprehensive historical and legal approach. The historical-legal method was applied to analyze laws, decrees, and government acts regu-lating pensions, allowances, and bonuses for educators. Documentary analysis of official publications allowed the identification of the exact content and structure of the regulatory acts, while a systematic approach pro- vided a holistic understanding of the mechanisms of financial support for educators and their social impact.Quantitative methods were employed to estimate the size of allowances and pensions across different cate- gories of recipients, contributing to a comprehensive understanding of the level of material support for theteaching staff in the post-war period. The scientific novelty of the article lies in examining the influence of regulatory and legal decisions on the social status and financial situation of educational workers in the post- war period. For the first time in Ukrainian historiography, the categories of aid recipients have been system- atized, and the patterns of calculating allowances and bonuses for different groups of educators have beenestablished. Conclusions. The study demonstrated that material support for educational workers in the Second Polish Republic in 1919–1920 was regulated by a set of legislative acts, among which the key ones were thelaws of July 31, 1919, January 8, 1920, January 27, 1920, and March 5, 1920. These acts determined pensions,high-cost-of-living allowances, and extraordinary bonuses for various categories of educators, as well as fortheir widows and orphans. Legislation provided a differentiated approach to recipients depending on marital status, number of children, and category of education worker, reflecting the social orientation of state policy.The implemented legal acts played an important role in stabilizing the social situation of educators, ensuring their material well-being, and enhancing professional motivation amid the post-war economic crisis. This research contributes to a deeper understanding of the legal and socio-economic aspects of the formation of the system of material support for teachers in interwar Poland.
References
Dekret tymczasowy o stabilizacji i wynagrodzeniu nauczycieli szkół powszechnych. Dziennik Ustaw Rzeczpospolitej Polskiej. 1918 r. Nr. 21. Poz. 65. S. 157–162.
Reskrypt Rady Regencyjnej z dnia 11 czerwca 1918 r. oraz Tymczasowe przepisy służbowe dla urzędników państwowych i Tabela płac urzędników państwowych. Dziennik Praw Królestwa Polskiego. 1918. Nr. 6. Poz. 13. S. 29–37.
Центральний державний історичний архів України, м. Львів. Ф. 179. Оп. 1. Спр. 1. 13 арк.
Ustawa z dnia 5 marca 1920 r. w sprawie zmiany ustawy z dnia 31 lipca 1919 r., a także ustawy z dnia 8 stycznia 1920 r. o przyznaniu dla cywilnych emerytowanych funkcjonarjuszów państwowych, kolejowych, dla nauczycieli szkół powszechnych, średnich i wyższych, jak też dla wdów i sierot po nich oraz księży emerytów nadzwyczajnego dodatku drożyźnianego. Dziennik Ustaw Rzeczpospolitej Polskiej. 1920 r. Nr. 23. Poz. 127. S. 368.
Ustawa z dnia 31 lipca 1919 r. o przyznaniu dla cywilnych emerytowanych funkcjonarjuszów państwowych, kolejowych, dla nauczycieli szkół powszechnych, średnich i wyższych, jak też dla wdów i sierot po nich oraz księży emerytów nadzwyczajnego dodatku drożyźnianego. Dziennik Ustaw Rzeczpospolitej Polskiej. 1919. Nr. 2. Poz. 392. S. 692–693.
Ustawa z dnia 8 stycznia 1920 r. w sprawie zmiany ustawy z dnia 31 lipca 1919 r. o przyznaniu dla cywilnych emerytowanych funkcjonarjuszów państwowych, kolejowych, dla nauczycieli szkół powszechnych, średnich i wyższych, jak też dla wdów i sierot po nich, oraz księży emerytów nadzwyczajnego dodatku drożyźnianego. Dziennik Ustaw Rzeczpospolitej Polskiej. 1920 r. Nr. 4. Poz. 18. S. 42–43.
Ustawa z dnia 18 grudnia 1919 r. w sprawie zmian w ustawie z dnia 27 maja 1919 roku o ustalaniu i wynagradzaniu nauczycieli publicznych szkół powszechnych. Dziennik Ustaw Rzeczpospolitej Polskiej. 1920 r. Nr 2. Poz. 6. S. 23.
Ustawa z dnia 27 stycznia 1920 r. w sprawie przyznania nadzwyczajnego dodatku drożyźnianego urzędnikom i funkcjonarjuszom państwowym, egzekutorom podatkowym, funkcjonarjuszom kolei państwowych, nauczycielom szkół powszechnych, zawodowych, państwowych szkół średnich, seminarjów nauczycielskich i preparand oraz szkół wyższych. Dziennik Ustaw Rzeczpospolitej Polskiej. 1920 r. Nr. 7. Poz. 47. S. 85–86.
